Eerste ervaringen met screencasten

Los van nieuwssites lijken lijstjes, beschrijvende overzichten, analyses, opinies en steeds vaker ook demonstratievideo’s populaire bestemmingen op het web. Met de laatste categorie, video’s, probeer ik de laatste tijd wat te experimenteren. Meer in het bijzonder met zogeheten screencasts.

Screencasts zijn video-opnames van verrichtingen op je desktop of in een of meerdere programmavensters. Een van de vroege, intensieve makers daarvan is Jon Udell [zijn uitleg], een techneut die sinds eind vorig jaar bij Microsoft in dienst is als ‘opvolger’ van Robert Scoble. Zie hier een overzicht van zijn beeldschermdemo’s.

Mijn conclusie na 3 weken van losse experimentjes: het valt niet mee om met beeld en geluid op puntige wijze een boodschap over te brengen. Het vergt veel stoeien met software, bewerking, vormen en formaten, maar is leuk om te doen. Screencasts dwingen de maker ervan vooraf goed na te denken over de boodschap. Wat laat je wel en niet zien in welke volgorde.

De (OSX-)software die ik gebruik:

• iShowU (20 dollar) opnemen van actie op beeldscherm
• MousePose (nog niet gekocht, in de aanslag), nadruk leggen op schermonderdelen
• Mouse Locator (nog niet gekocht, in de aanslag), toont muispositie en muiskliks

Het maken van de opnames zelf is bijzonder eenvoudig. Bij de lancering toont iShowU een venster waarin je kunt aangeven:

• Hoe groot het op te nemen scherm moet zijn, volledig scherm of een deel daarvan
• Of de camera de vaste beelduitsnede filmt of de muis moet volgen
• Of het microfoongeluid wel/niet opgenomen moet worden
• Welke codec je wilt gebruiken om de opname te encoderen

Vervolgens klik je ‘Start opname’ en je bent een Spielberg in wording. Klaar met opnemen of wil je pauzeren? Druk ‘Stop’ of ‘Pauze’. Moeilijker is het niet. Als je ‘Stop’ klikt, schrijft het programma automatische een .mov-bestand weg naar het Bureaublad. Voila.

Met de videocodecs, noch met nabewerking in iMovie heb ik me bezig gehouden.

Voor persoonlijk gebruik zette ik full screen opnames op een eigen server en stuurde een downloadlink naar de beoogde ontvanger. Voor algemene publicatie en embedding op bijvoorbeeld een weblog gebruikte ik YouTube. Uploaden naar YouTube kan lang, lang, lang duren als je een bestand hebt van tientallen megabytes. Door server side encodering gaat er ook de beeldkwaliteit nog wat achteruit.

YouTube vind ik geen platform om gedetailleerde full screen screencasts op te hosten. De details gaan verloren. Zeker als je, in mijn geval, geen ondersteunende audio, gebruikt waarbij de kijker als het ware een gesproken walkthrough krijgt.

Onderstaand mijn eerste twee producties die het daglicht kunnen verdragen.

• De eerste is een opname van 1:06 minuten. Onderwerp: ‘Hoe abonneer ik me op een podcast via iTunes?‘.
• De tweede (7:58 minuten) heeft als titel ‘Demo: Hoe personaliseer ik een Google Map?‘.

Slecht beeld he? Er is ook een high res-versie van de tweede demo. Nog even volhouden dus.

De tweede demo omvat een videodemonstratie van het maken van datalagen op Google Maps, een nieuwde functie (’Mijn Kaarten’). Met deze functie kun je zelf gekleurde vakken en lijnen op een landkaart plotten en die vervolgens voor persoonlijk of publiek gebruik opslaan. De zelfgemaakte metadata worden opgeslagen in een zogeheten .KML-bestand [?]. De wat actievere gebruiker van Google Earth (de digitale globe) kent deze term al. .KML-bestanden zijn statische datalagen die je zelf kunt maken en als het ware over Google Earth heen kan leggen.

De YouTube-demonstratie van ‘Mijn Kaarten’ is - afgemeten aan de beeldkwaliteit, een wereld van verschil met het oorspronkelijke bestand.

Download en vergelijk zelf: hier de video in higher res zoals hij naar YT werd verzonden (54 megameg)

Het enige positieve aan deze ::kuch:: YouTube-ervaring is de proef met Audioswap. Zoals de naam al doet vermoeden, kun je daarmee geluid onder de video vervangen met voorgeselecteerde audio, muziek uit verscheidene genres.

Vermoedelijk biedt YouTube deze functie om filmers de keuze te geven om rechtenvrij geluidsmateriaal te gebruiken. En voor geluidloze screencasters als ondergetekende is het een manier om de kijker niet kwijt te raken na 5 stille secondes Maar YouTube, als u meeleest, op mijn wensenlijstje prijkt nog: ik wil muziek niet enkel op genre kunnen kiezen, maar ook op tijdsuur van het muziekfragment.

Goed, terugkerend naar het begin. Deze sceencastproeven laten nog wat vragen open waar ik de komende tijd een antwoord op hoop te vinden. Wellicht is er iemand die al meer ervaring met deze materie heeft, dus ik hoor graag commentaar en goede/slechte ervaringen van anderen.

Vragen:

1. Hoe storend is zo’n bewegend scherm voor de kijker?
2. Is gesproken begeleiding bij een screencast absoluut onmisbaar?
3. Hoeveel pixels groot maak je je opnamescherm als je níet het volledige scherm hoeft te filmen?
4. Wat is de beste videocodec? (gebruikte zelf H.264)
5. Is nabewerking in iMovie een vereiste?
6. Hoe publiceer je op YouTube video’s die kwalitatief wél goed overkomen?

Afsluitend geen screencast, maar wel een prachtige Nederlandse implementatie van Sketchup (’3D-programmeertaal’ op Google Earth).

Remco Kouwenhoven van Nederkaart.nl wees pas geleden op een Earth-special rondom de marathon van Rotterdam, komend weekeinde. Deze 3D-creatie omvat nagenoeg alle functies van Earth-pimper Sketchup: 3D-gebouwen met/zonder detaillering, routespecifieke informatiepunten, OV-reistips en een paar animaties van verscheidene geaffilieerde loopjes. Enkel het element ‘Tijd’ ontbreekt er nog aan. Kies hier voor de 3MB-download.

En als kleine p.s. voor Mac-gebruikers die Quicksilver (beter willen) leren kennen: de screencasts van Livingwithmac.com zijn best leerzaam.